اگر در زمینه ساخت و ساز اطلاعاتی داشته باشید قاعدتا تاکنون نام نقشه برداری ثبتی را شنیده اید و یا درباره آن اطلاعاتی دارید. به صورت کلی نقشه برداری ثبتی فرآیندی منظم برای جمع آوری، ثبت و به روز رسانی اطلاعات مکانی و حقوقی املاک و مستقلات محسوب می شود و اهمیت بسزایی در اطلاعات املاک دارد.
تمامی دیتاها و یا اطلاعات مربوطه، پایه و اساس نظام املاک و مستغلات در کشور را تشکیل می دهد. این نوع نقشه برداری کاربردهای بسیار مختلفی دارد که از آن ها می تواند به صدور سند، تعیین حدود املاک، اخذ مالیات، برنامه ریزی شهری و … اشاره داشت.
در این مقاله از وب سایت دکتر جواز قصد داریم تا به بررسی و تشریح قوانین نقشه برداری ثبتی بپردازیم و اطلاعاتی را در این خصوص در اختیار شما قرار دهیم. بنابراین برای کسب اطلاعات بیشتر تا انتهای این مطلب با ما همراه باشید.
نقشه برداری ثبتی چیست؟
پیش از آن که به بررسی قوانین نقشه برداری ثبتی بپردازیم، لازم است که اطلاعاتی در خصوص نقشه برداری ثبتی را در اختیار شما عزیزان قرار دهیم. به صورت کلی باید اشاره داشت که نقشه برداری ثبتی شباهت های بسیاری به نقشه برداری حد نگاری دارد. با استفاده از این نوع نقشه برداری می توان اطلاعات مفید زمین یا ملکی را به ثبت رساند.
البته باید اشاره داشت که در زمینه نقشه برداری حد نگاری، مرزهای زمین مورد بررسی و ثبت قرار خواهند گرفت اما در نقشه برداری ثبتی، به هیچ عنوان مرزهای زمینی موردتوجه قرار نمیگیرند و ثبت نخواهند شد.
نکته بسیار مهمی که باید بدانید این است که نقشه برداری ثبتی، در زمان های دور یا در گذشته به صورت دستی انجام میشد و این موضوع سبب سرعت کم کارها و و به اصلاح کند شدن امور میشد، اما امروزه نقشه برداری ثبتی با استفاده از ماهواره ها و به صورت کاملا دیجیتال صورت می گیرد که می تواند در افزایش سرعت انجام امور تاثیر بسزایی داشته باشد.
از سوی دیگر در خصوص ضوابط و قوانین نقشه برداری ثبتی، باید اشاره داشت که چهارچوب های حقوقی که برای فرآیند نقشه برداری ثبتی تضمینی بر صحت اطلاعات ثبت شده می باشد.
قوانین معمولا شامل یک سری مقررات و الزامات خاص است که برای تهیه و ثبت دقیق نقشه های ثبتی وضع شده و بسیار مهم هستند. به خاطر داشته باشید که رعایت کردن ضوابط و قوانین نقشه برداری ثبتی می تواند سبب جلوگیری از بروز اختلافات و دعاوی حقوقی ناشی از املاک و مستغلات گردد و به شفافیت و نظم کمک کند.
بیشتر بدانید : نحوه محاسبه عقب نشینی ساختمان
قوانین نقشه برداری ثبتی چیست؟
به صورت کلی باید اشاره داشت که قوانین نقشه برداری ثبتی در دنیای املاک و مستغلات، محل و موقعیت اراضی و مساحت املاک مختلف را بر روی نقشه ترسیم خواهد کرد که این کار می تواند هم به مهندسان و هم به صاحبان املاک کمک شایانی نماید.
نقشه هایی که در این راستا تهیه و تنظیم می شوند، شناسنامه و نشانی ملک است و در مراجع دولتی و خصوصی کاربردهای فراوانی دارد. قوانین نقشه برداری ثبتی بسیار متعدد بوده اما در ادامه به بررسی برخی از مهم ترین قوانین آن می پردازیم:
| ردیف | قانون / اصل | توضیح کوتاه |
|---|---|---|
| 1 | ثبت دقیق مختصات | تعیین مختصات دقیق جغرافیایی زمین با استانداردهای رسمی |
| 2 | رعایت سوابق ثبتی | مرجع قرار دادن اسناد و نقشههای قبلی برای تعیین مرزها |
| 3 | رعایت استانداردهای فنی | شامل مقیاس، خطوط مرزی، علائم و جزئیات نقشه |
| 4 | تأیید نقشه توسط سازمان ثبت | نقشه پس از تهیه باید توسط مراجع رسمی تصویب شود |
| 5 | ارائه نقشه رسمی | نقشه باید با مهر و امضا به صورت کاغذی یا دیجیتال ارائه گردد |
| 6 | اصلاحات قانونی | تغییرات مرز یا مالکیت تنها با رعایت قوانین و ثبت رسمی امکانپذیر است |
1) قانون ثبت اسناد و املاک
یکی از قوانین بسیار مهم در قانون نقشه برداری ثبتی، قانون ثبت اسناد و املاک است. در ادامه نکاتی را درباره این قانون ذکر می کنیم:
- قانون ثبت اسناد و املاک در سال 1336 به تصویب رسیده است و به نوعی اساس و پایه نظام ثبتی ایران را تشکیل داده است.
- در قانون ثبت اسناد و املاک وظایف سازمان ثبت اسناد و املاک در خصوص تهیه و ثبت نقشه های ثبتی به صورت واضح تعیین شده است.
- نقشه های ثبت شده در هر زمینه، لازم است که شامل یک سری دیتا ها و اطلاعات در ثبت نام و مشخصات هر ملک، مساحت هر ملک، نام صاحب یا صاحبان هر ملک و … باشد. برای اطلاع بیشتر درباره مدیریت ریسک در پروژه های ساخت و ساز مطلب مربوطه را بخوانید.
2) قوانین و آیین نامه اجرایی قانون ثبت اسناد و املاک
یکی دیگر از قوانین و آیین نامه های بسیار مهمی که در نقشه برداری ثبتی وجود دارد، آیین نامه اجرایی است که در سال 1337 به تصویب هیات وزیران رسیده است. این آیین نامه به تفصیل به نحوه تهیه و ثبت نقشه های ثبت شده پرداخته و موارد مهم آن به شرح ذیل می باشد:
- مراحل تهیه نقشه ثبتی
- مقیاس نقشه های ثبتی
- روش های تهیه نقشه های ثبتی
- تعیین و تحدید حدود املاک
- تهیه صورت مجلس
- اعتراض به تحدید حدود
- ثبوت حقوق ارتفاقی
- ثبت نقشه های ثبتی در دفتر خانه ها
3) ضوابط و دستور العمل های سازمان ثبت اسناد و املاک
یک سری ضوابط و دستور العمل ها نیز برای قوانین نقشه برداری ثبتی وجود دارد که به منظور اجرای دقیق قوانین و مقررات ثبتی از سوی سازمان ثبت اسناد و املاک ابلاغ شده است.
نکته بسیار مهمی که باید بدانید این است که دستور العمل ها و ضوابط نیز جزئی از قوانین نقشه برداری ثبتی محسوب می شود و مهم ترین آن ها شامل موارد ذکر شده در زیر می باشد:
- ضوابط و دستور العمل تهیه و تنظیم نقشه های ثبتی
- ضوابط و دستورالعمل معاینه و تحدید حدود املاک
- ضوابط و دستورالعمل اعتراض به تحدید حدود
- ضوابط و دستورالعمل ثبوت حقوق ارتفاقی
- ضوابط و دستورالعمل ثبت نقشه های ثبتی در دفترخانه ها
بیشتر بخوانید : چند درصد زمین قابل ساخت و ساز است؟
4) قانون حد نگاری
قانون حد نگاری یا کاداستر، در سال 1393 به تصویب رسید. این قانون اهداف بسیار مختلفی داشت که مهم ترین آن ها ایجاد نظم و انسجام در نظام املاک و اراضی کشور و حفظ حقوق مالکیت اشخاص بود. در واقع این قانون مهم با ایجاد نظام جامع اطلاعات املاک و حد نگار و صدور سند مالکیت حد نگار، اهداف ذیل را نیز دنبال می کند:
- تثبیت موقعیت و حدود املاک
- تسهیل معاملات ملکی
- کاهش دعاوی ثبتی
- برنامه ریزی و مدیریت بهتر زمین
- مبارزه با فساد
نکته بسیار مهم:
شایان ذکر می باشد که تمامی ضوابط و قوانین مربوط به نقشه برداری ثبتی در طول زمان تغییر می نماید. بنابراین؛ بسیار مهم است که اطلاعات خود را در این زمینه کاملا به روز نگه دارید و برای به روز نگه داشتن اطلاعات، باید به مراجع ذی ربط مانند سازمان ثبت اسناد و املاک و کانون مهندسان نقشه برداری مراجعه فرمایید.
برخی نکات کلیدی قوانین نقشهبرداری ثبتی:
-
استفاده از مختصات دقیق جغرافیایی (مختصات UTM یا سیستمهای استاندارد).
-
تعیین حدود املاک بر اساس اسناد و سوابق ثبتی.
-
رعایت مقررات فنی نقشهبرداری (نظیر مقیاس، خط مرزی و علائم).
-
تصویب نقشه توسط سازمان ثبت و نقشهبرداری کشور.
-
ارائه نقشه به صورت دیجیتال یا کاغذی با مهر و امضای رسمی.
کاربرد نقشه برداری ثبتی چیست؟
حال که در خصوص قوانین مهم نقشه برداری ثبتی اطلاعاتی را کسب کردید، باید به بررسی کاربرد نقشه برداری ثبتی نیز بپردازیم. به خاطر داشته باشید که نقشه های ثبتی سند هویتی هر ملک یا زمین است و البته کاربردهای آن، بیشتر از تعیین صرف موقعیت و مساحت املاک می باشد.
تمامی این نقشه ها با دقت بسیاری تهیه می شوند و نقش بسیار مهمی در حفظ حقوق مالکیت، پیشگیری از دعاوی، تسهیل معاملات و برنامه ریزی های مختلف ایفا می نمایند. از جمل کاربردهای بسیار مهم نقشه های ثبتی به شرح زیر است:
- ارائه به اداره ثبت اسناد و املاک
- ارائه به شهرداری
- حلوفصل دعاوی ملکی
- تسهیل معاملات ملکی
- مدیریت و برنامه ریزی املاک
- ارائه به سایر مراجع
- کاربری های آموزشی و پژوهشی
ابزارهای نقشه برداری ثبتی:
نقشه برداری ثبتی با ابزارهای مختلفی انجام می شود و انتخاب هر نوع ابزار به عوامل مختلفی بستگی دارد که از آن ها می توان به نوع پروژه، وسعت ملک، دقت موردن ظر و بودجه پروژه اشاره داشت. از جمله ابزارهای مورد استفاده برای نقشه برداری ثبتی به شرح زیر است:
- دوربین تئودولیت
- جی پی اس (GPS)
- تراز
- شاخص
- زنجیر یا متر
- کامپیوتر صحرایی
- نرمافزار نقشه برداری
- کامپیوتر
- پرینتر
- پلاتر
بیشتر بخوانید : خانه کلنگی چیست؟
مزیت های نقشه برداری ثبتی:
همان گونه که بارها در این مطلب اشاره کرده ایم، نقشه برداری ثبتی فرآیندی بسیار دقیق است و می تواند برای بخش های مختلف و ادارات و حتی مردم نیز مزیت هایی داشته باشد. از جمله مزیت های نیز به شرح زیر است:
- حفظ حقوق مالکیت
- تسهیل معاملات ملکی
- کاهش دعاوی ملکی
- برنامه ریزی و مدیریت بهتر املاک
- ایجاد نظم و انسجام در نظام املاک و اراضی (مزایای نقشه برداری ثبتی برای سازمان ثبت اسناد و املاک) و بهبود ارائه خدمات توسط سازمان
- تسهیل صدور سند مالکیت توسط سازمان ثبت اسناد و املاک
- پیشگیری از تصرفات غیر قانونی زمین ها و ملک ها
- تسهیل برنامه ریزی های شهری
هزینه های نقشه برداری ثبتی:
هزینه نقشه برداری ثبتی می تواند متغیر باشد و خود به عوامل مختلفی بستگی دارد. از جمله عوامل تاثیر گذار در هزینه نقشه برداری ثبتی به شرح زیر است:
- متراژ زمین یا ملک
- نوع ملک و کاربری آن
- شرایط محیطی
- دقت مورد نظر
- محل قرارگیری ملک
نکته بسیار مهمی که باید بدانید این است که هر چقدر متراژ ملک، حجم کار، زمان صرف شده، دقت نقشه برداری بیشتر باشد و تجهیزات پیشرفته تر و نیروی کار متخصص تر مورد استفاده قرار گیرد، هزینه های نقشه برداری ثبتی بیشتر خواهد بود و همچنین هزینه نقشه برداری برای املاک مختلف مانند مسکونی، کشاورزی، تجاری و … متفاوت می باشد.
از سوی دیگر نقشه برداری از زمین های صاف و هموار به مراتب آسان تر و کم هزینه تر از نقشه برداری از زمین های کوهستانی و یا با پوشش گیاهی خاص می باشد.
مراحل انجام نقشه برداری ثبتی:
- دریافت دستور از مراجع قانونی مانند اداره ثبت اسناد و املاک یا دادگاه است (مشخصات ملک، نوع نقشه برداری و سایر اطلاعات لازم قید خواهد شد)
- انتخاب کارشناس رسمی نقشه برداری دارای پروانه معتبر از سازمان ثبت اسناد و املاک
- جمع آوری اطلاعات ثبتی، میدانی و حقوقی مربوط به ملک توسط کارشناس نقشه برداری برای تعیین موقعیت دقیق ملک
- نقشه برداری دقیق ملک توسط کارشناس با استفاده از روش های متفاوت نقشه برداری مانند نقشه برداری زمینی، هوایی و فتو گرامتری (کارشناس در این راستا به همراه مالک یا نماینده قانونی وی به محل ملک مراجعه می نماید و حدود آن را تحدید می کند)
- تنظیم صورت مجلس پس از تعیین و تهیه حدود (صورت مجلس باید به امضای مالک یا نماینده قانونی وی، کارشناس نقشه برداری و رئیس اداره ثبت اسناد و املاک محل برسد و در سیستم ثبتی ثبت خواهد شد)
سخن پایانی
در این مقاله از وب سایت دکتر جواز سعی کردیم تا به سوال پر تکرار شما عزیزان یعنی قوانین نقشه برداری ثبتی چیست؟ بپردازیم و اطلاعاتی جامع را درباره نقشه برداری ثبتی و مزیت ها و کاربردهای آن در اختیار شما قرار دهیم.
برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص این نوع نقشه برداری و همچنین سایر موارد و قوانین و ضوابط ساخت و ساز و املاک در کشور، به وب سایت ما مراجعه کرده و با کارشناسان و مشاوران دکتر جواز در این خصوص مشورت فرمایید.
بدون دیدگاه